به گزارش روابط عمومی دانشگاه، با مشارکت دانشگاه ادیان و مذاهب و به دعوت دانشکده علوم انسانی دانشگاه فرهنگیان یزد و با همکاری نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری، نشست هم‌اندیشی با اساتید دانشگاه فرهنگیان یزد با عنوان «جریان‌شناسی معرفتی شیعه در حال حاضر» در سالن شهید احمدی روشن این دانشگاه برگزار شد.

در این نشست، دکتر حمیدرضا شریعتمداری، دانشیار و عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب، در آغاز با تبریک ایام شعبانیه و تشکر از میزبانی دانشگاه فرهنگیان یزد، به تبیین مفهوم «جریان» و «جریان‌شناسی» و ویژگی‌های آن پرداخت. وی شیعه و تشیع را متشکل از چند لایه معرفتی برشمرد:

1. اساس تشیع (اصول، دعائم و أثافی): مانند امامت الهی امیرمؤمنین و سلاله ایشان، همراه با اصل «رفض و براء» است.
2. اتفاقیات شیعه اثناعشری (ضروریات مذهب): همچون عصمت و علم غیب ائمه به صورت کلی.
3. مشهورات: مانند عصمت حداکثری، علم غیب حداکثری و ولایت تکوینی ائمه.
4. مستنبَطات: شامل تفاصیل و تفاسیری که از کتاب و سنت استخراج شده است.

دکتر حمیدرضا شریعتمداری با فرق‌گذاشتن میان خروج از مذهب، انحراف از مذهب، دگراندیشی یا شذوذ و اختلاف در اجتهاد، خاطرنشان کرد: خروج از دایره تشیع هنگامی رخ می‌دهد که از اساس تشیع که نصب الهی امامت است، عدول شود، اما مخالفت با مسلمات تشیع، انحراف و بدعت تلقی می‌شود و مخالفت با مشهورات، دگراندیشی خواهد بود، نه خروج از مذهب یا انحراف؛ در دیگر موارد و مباحث، اختلاف‌نظرها، نه انحراف از تشیع با دگراندیشی، که جریان‌های درون‌شیعی محسوب می‌شوند.

وی گفت: ابونصر فارابی دفاع از دین را محدود به مصرَّحات و مسلمات دینی می‌داند، نه آنچه جنبه استنباطی دارد، اما ما امروز بار خودمان را در ساحت دفاع از دین سنگین کرده‌ایم و از مواضع و موضوعات زیادی که مشهور یا دیدگاه برخی از عاملان و مجتهدان است نیز دفاع می‌کنیم، درحالی که آنها جزء قطعیات و ضروریات دینی نیستند و بالاتر اینکه ما مسئولیت دفاع از خیلی از رفتارهای سیاسی یا رخدادهای اقتصادی و تصمیمات مدیریتیِ مسئولان را هم به دوش می‌کشیم، درحالی که ما اگر در این خصوص، مسئولیتی داشته باشیم، محدود به اصل نظام و آرمان‌های انقلابی است، نه همه‌ی جزئیات و تفاصیل.

عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب با توجه به مسائل روز، به وضعیت کنونی و برخی رفتارهای قابل تأمل معترضان نسبت به مقدسات دینی اشاره کرد و افزود: علل دین‌گریزی و آفت‌هایی که گفتار و رفتار دینداران در عرصه ترویج دین را تهدید می‌کند، باید تحلیل شود. با استناد به آیاتی چون «قُوا أَنْفُسَكُمْ وَأَهْلِيكُمْ نَارًا» (تحریم: ۶)، می‌توان تأکید کرد که هر فرد مسئولیت دارد در درجه نخست به نجات و سعادت خود و خانواده خویش بپردازد، چرا که گاه تمرکز بر مسائل دورادور، سبب غفلت از مسئولیت‌های نزدیک و مستقیم می‌شود.

دکتر حمیدرضا شریعتمداری در پایان یادآور شد: ما امروزه باید گوش‌های شنوایی باشیم برای درد‌دل‌ها و حتی گاه ناسزاهای مردم و مخالفان و در جاهایی هم باید به برخی اشتباهاتی که داشته‌ایم اذعان کنیم تا اعتماد مردم را بیش از پیش جلب کنیم.

گفتنی است این جلسه با پرسش و پاسخ حاضران به پایان رسید.