دانشگاه ادیان و مذاهب
  ورود به سامانه
نام کاربری
 
وب سایت دانشگاه
سامانه جامع آموزش
سامانه آموزش مجازی
پست الکترونیک
کلمه عبور
AR EN FA
 
آخرین مطالب
معاونت آموزش و تحصیلات تکمیلی خبر داد؛
پذیرش دانشجوی بدون آزمون استعدادهای درخشان در مقطع دکتری
با صدور احکامی از سوی ریاست دانشگاه صورت گرفت؛
انتصاب در معاونت فرهنگی دانشجویی و آموزشی و تحصیلات تکمیلی
حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر مهدی فرمانیان:
رشته تقریب باید در حوزه‌های علمیه شیعه و سنی تدریس شود
یادداشتی از نویسنده رساله برگزیده جشنواره کتاب سال رضوی؛
«تحلیل روان‌شناختی سیره امام رضا(ع)» با هدف دفاع از اهل‌بیت(ع)
حجت‌الاسلام والمسلمین سید ابوالحسن نواب:
مصلحت جهانی این است که همه ادیان با یکدیگر همکاری کنند
حجت‌الاسلام والمسلمین دکتر محمد مسجدجامعی:
جهان کنونی به لحاظ سیاسی و دینی راست‌گرا شده است

بیان ۳ دیدگاه درباره رابطه قرآن و متون مقدس

 
تاریخ انتشار: 1399/04/24    

بیان ۳ دیدگاه درباره رابطه قرآن و متون مقدس

مستشرقان درباره رابطه قرآن و کتاب مقدس دیدگاه‌ها و رویکردهای گوناگونی را ارائه داده‌ و در این مسیر از روش‌های تاریخی، زبان‌شناختی و ... استفاده کرده‌اند.

حجت‌الاسلام والمسلمین سیدحامد علیزاده موسوی، دانش آموخته دکتری رشته مطالعات تطبیقی ادیان گرایش الاهیات مسیحی دانشگاه ادیان و مذاهب و پژوهشگر قرآنی پژوهشکده فرهنگ و معارف قرآن، در گفت‌وگو با ایکنا، گفت: مستشرقان درباره رابطه قرآن و کتاب مقدس دیدگاه‌ها و رویکردهای گوناگونی را ارائه داده‌ و در این مسیر از روش‌های تاریخی، زبان‌شناختی و ... استفاده کرده‌اند.

علیزاده موسوی با بیان اینکه سه دیدگاه کلی اقتباس، اثرپذیری و بازتاب در رابطه قرآن و متون مقدس وجود دارد، اظهار کرد: دیدگاه «آنجلیکا نویورت» (Angelika Neuwirth) درباره رابطه قرآن و کتاب مقدس به هیچ وجه با اقتباس سازگار نبوده و حتی وی از مخالفان و ناقدان سرسخت دیدگاه اقتباس در غرب به شمار می‌رود. وی از ناقدان جدی افرادی چون «جان ونزبرو» (John Wansbrough) و مکتب وی که همان مکتب تجدیدنظرطلبان است به شمار می‌آید.

تقویت نقش بافت و شرایط حیات در قرآن

این پژوهشگر افزود: نویورت، اثرپذیری قرآن از کتاب مقدس را به این معنا که قرآن کتابی منفعل در زمان خود باشد، نپذیرفته است. بنابراین دیدگاه وی در این باره بیشتر با رویکرد بازتاب روایت‌های کتاب مقدس در قران مطابقت دارد. بدین معنا که قرآن گاه روایت‌ها و داستان‌ها و گزارشهای کتاب مقدس را بازتاب داده و گاه تأیید و گاه تصحیح و گاه انکار کرده است. این دیدگاه اگر با این معنا در نظر گرفته شود، درباره قرآن صحیح است. حتی برخی از مفسران، «بِلِسَانِ قَوْمِهِ»(ابراهیم/۴) را به همین معنا دانسته‌اند.

علیزاده موسوی بیان کرد: در واقع نویورت با تکیه بر پیش‌فرض‌ها و اصول هرمنوتیکی متعدد سعی بر آن دارد که نقش بافت و شرایط حیات را در قرآن پر رنگ کرده و به این نتیجه دست یابد که دانسته‌ها و اطلاعات مردم عصر پیامبر(ص) از کتاب مقدس سبب می‌شده که مردم از ایشان سؤالاتی را پرسیده و در نتیجه سرمشق‌ها و پارادایم‌هایی را برای نزول قرآن ایجاد کنند.

وی افزود: نویورت برای اثبات ادعای خویش به صورت مطالعات موردی به تطبیق و مقایسه قرآن و کتاب مقدس پرداخته و بخش‌هایی از این دو کتاب را با دقت و تفصیل فراوان با یکدیگر مقایسه کرده است. از آن جمله می‌توان به مقایسه سوره «الرحمن» با «مزمور ۱۳۶» و همچنین سوره «نبأ» با «مزمور ۱۰۴» و همچنین سوره «توحید» با اعتقادنامه «نیقیه» و سفر «تثنیه» اشاره کرد.

تقریری منفی از نظریه بازتاب

علیزاده موسوی تصریح کرد: اگرچه دیدگاه نویورت بیشتر نشان از تقریر مثبت و درست از بازتاب دارد، اما آنچه در تحقیق و پژوهش خود بدان دست یافتم حکایت از آن دارد که وی گاه در نقش و جایگاه بافت و فضای زمان نزول آن قدر توجه و تمرکز کرده، گو اینکه بافت و شرایط حیات، در کنار وحی از عوامل شکل‌دهنده قرآن است. این دیدگاه همان تقریر منفی از بازتاب است که برخی از مستشرقان و نواندیشان مسلمان نیز آن را مطرح کردند. به این معناکه قرآن با علم به بطلان برخی از گزارش‌های کتاب مقدس و یا بدون هیچ داوری درباره آن‌ها و یا صرفاً جهت استفاده ابزاری از این گزارشها، آن‌ها را بازتاب داده و هیچ رویکرد تأییدی، تصحیحی و انکاری نداشته است.

وی افزود: مثلاً نویورت در مقایسه میان سوره توحید و سفر پیدایش، این نتیجه را بازگو می‌کند که قرآن یگانگی و واحد بودن خدا را از همین سفر پیدایش گرفته است؛ نویورت می‌گوید: «قُلْ هُوَ اللَّهُ أَحَدٌ.» در واقع «قل هو الله واحد» بوده و قرآن آن را تغییر داده است. زیرا در عبری یگانه «اِحَد» است. وی مسیحی ارتدوکس است و به تفاوت‌های میان قرآن و کتاب مقدس توجه لازم نداشته؛ زیرا قرآن کلمه به کلمه از طرف خداوند وحی و از سوی کاتبان وحی و زیر نظر پیامبر(ص) نوشته شده، در حالی که انجیل بعد از یک قرن از سوی حواریون عیسی نوشته شده است، لذا به لحاظ مبنایی با هم فرق دارند.

دیدگاه نویورت در زمینه اعتبار اصل قرآن

علیزاده موسوی با بیان اینکه قرآن در زمان عثمان تبدیل به مصحف واحد شده است، افزود: نویورت تلاش کرده در مواردی که بیان یک دیدگاه می‌تواند موجب خدشه به ماهیت و اعتبار اصل قرآن بزند، مراقب بوده است، در حالی که برخی از مستشرقان با صراحت دنبال ایجاد خدشه به دیدگاه جمهور مسلمین در مورد قرآن هستند، ولی ایشان در نهایت در لفافه مطالبی را بیان کرده که جای تأمل دارد.

وی با اشاره به انتشار کتابی در زمینه دیدگاه‌های نویورت، گفت: در این کتاب سعی بر آن شده تا با بررسی رو‌ش‌ها، پیش‌فرض‌ها و اصول هرمنوتیکی نویورت و همچنین بررسی دیدگاه اصلی وی، ارزیابی دقیقی از دیدگاه او ارائه شود و نقاط قوت و ضعف این دیدگاه مشخص شده و آسیب‌شناسی دقیقی از آن صورت گیرد.


برچسب ها : سید حامد علیزاده موسوی, دانش آموخته دانشگاه ادیان و مذاهب, مطالعات تطبیقی ادیان گرایش الاهیات مسیحی, ایکنا

نظرات
نام *
پست الکترونیک *
متن *

دانشگاه ادیان و مذاهب


نشانی: ایران - قم - پردیسان
تلفن: 32802610 25 98+
فکس: 32802627 25 98+
کد پستی: 3749113357
صندوق پستی: 37185 - 178
پست الکترونیکی: info@urd.ac.ir
سامانه پیامکی: 3000135789

دانشکده ها

دانشکده شیعه شناسی
دانشکده ادیان
دانشکده مذاهب
دانشکده فلسفه
دانشکده زن و خانواده
دانشکده عرفان
دانشکده رسانه و ارتباطات

خدمات فناوری اطلاعات

سامانه جامع آموزش
سامانه آموزش مجازی
سامانه پذیرش دانشجو
سامانه اتوماسیون اداری
پست الکترونیک
جستجو در کتابخانه
کتابخانه دیجیتال

بیانیه رسالت

دانشگاه ادیان و مذاهب، نخستین دانشگاه تخصصی ادیان و مذاهب در ایران، برخاسته از حوزه علمیه، ضمن شناخت ادیان و مذاهب و تعامل و گفت و گو با پیروان آنها با تکیه بر مشترکات، در جهت همبستگی انسانی، تقویت صلح، کاهش آلام بشری، گسترش معنویت و اخلاق و معرفی عالمانه اسلام بر اساس آموزه های اهل بیت علیهم السلام به پژوهش و تربیت نیروی انسانی متخصص اقدام می نماید.

طراحی، توسعه و پشتیبانی: کویر سبز